ΤΟ ΦΡΟΥΡΙΟ ΚΑΛΕΣ ΣΤΗΝ ΙΕΡΑΠΕΤΡΑ

Αποτελεί την ταυτότητα της πόλης της Ιεράπετρας, ο επιβλητικός Καλές στέκεται αιώνες τώρα στην είσοδο του παλιού λιμανιού, μαρτυρώντας μεγάλο μέρος της ιστορίας της «Νύμφης του Λιβυκού».

 Είναι το μόνο σωζόμενο οχυρό σε αστικό κέντρο στα νότια παράλια της Κρήτης και ανήκει στον τύπο των ορθογωνίων οχυρώσεων.

 Το φρούριο Καλές κτίστηκε από τους Ενετούς τον 13^ο αι. μ.Χ., για την προστασία της πόλης από τους εχθρούς της. Σύμφωνα με μία εκδοχή το κάστρο έκτισε το 1212 ο Γενοβέζος Ναύαρχος – πειρατής Ενρίκο Πεσκατόρε  που αμέσως μετά το πούλησε στους Ενετούς.

Το 1508 καταστράφηκε από σεισμό. Οι ζημιές που σημειώθηκαν ποτέ δεν αποκαταστάθηκαν πλήρως, ίσως λόγω της έκτασης τους. Το κάστρο ενισχύθηκε αργότερα, το 1626, από τον Φραντζέσκο Μοροζίνι.

 Όταν η Ιεράπετρα έπεσε στα χέρια των Οθωμανών το 1647, το κάστρο επιδιορθώθηκε και χρησιμοποιήθηκε για την άμυνα της πόλης. Από αυτήν την περίοδο κρατάει και το όνομα Καλές, που αποτελεί παραφθορά του οθωμανικού «Κουλές», που σημαίνει πύργος.

 Σήμερα το φρούριο είναι επισκέψιμος αρχαιολογικός χώρος, και κατά διαστήματα ο Δήμος Ιεράπετρας διοργανώνει συναυλίες και άλλες πολιτιστικές εκδηλώσεις.

Η ΑΦΑΙΡΕΣΗ GRAFFITI ΑΠΟ ΜΑΡΜΑΡΙΝΟ ΓΛΥΠΤΟ ΤΗΣ ΙΕΡΑΠΕΤΡΑΣ

Graffiti σημαίνει κάτι γδαρμένο – ξυσμένο και είναι η αναγραφή κειμένου, σχημάτων, συνθημάτων πολιτικού, κοινωνικού, ερωτικού και άλλου περιεχομένου ή ζωγραφικής, που κυρίως συναντούμε σε επιφάνειες (τοίχους) Δημοσίων κτηρίων και όχι μόνο. Γκράφιτι εμφανίζονται από τους αρχαίους χρόνους  και φυσικά μέχρι σήμερα, για ορισμένους δε είναι τέχνη, όπως η ζωγραφική, ο κινηματογράφος κ.λ.π., ενώ κατά άλλους είναι βανδαλισμός.

 Μια περίπτωση αναγραφής γκράφιτι σε μαρμάρινο γλυπτό Ρωμαϊκών χρόνων αντιμετωπίσαμε πριν δύο χρόνια περίπου στο εργαστήριο συντήρησης  της ΚΔ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων στον Άγιο Νικόλαο Κρήτης. Σίγουρα δεν πρόκειται για τέχνη, με τον πιο ήπιο χαρακτηρισμό είναι τουλάχιστον ασέβεια στην πολιτιστική μας κληρονομιά και δεν μας κολακεύει καθόλου ως λαό. Για την αναγραφή των μηνυμάτων, που ήταν περιεχομένου κυρίως  ερωτικής αγάπης, χρησιμοποιήθηκαν ειδικά στυλό και μαρκαδόροι, προφανώς από νέα παιδιά.

Το αρχαίο έργο τέχνης, που ήταν κάλυμμα μαρμάρινης σαρκοφάγου, κοσμούσε την είσοδο του Δημαρχείου της Ιεράπετρας από τη δεκαετία του ΄90. Οι διαστάσεις του είναι 2,40Χ1,12Χ0,20 μέτρα και εικονίζει ξαπλωμένη ανθρώπινη μορφή της οποίας  δυστυχώς λείπει το κεφάλι. Μεταφέρθηκε με γερανοφόρο όχημα στον Άγιο Νικόλαο και ζυγίζει πάνω από 1500 κιλά.

Πριν τον καθαρισμό. 

Επειδή το εργαστήριο μας δεν διαθέτει συσκευή λέιζερ για να χρησιμοποιήσουμε τη μέθοδο αυτή, η οποία υπερέχει έναντι των άλλων παραδοσιακών τρόπων καθαρισμού, αρκεστήκαμε στη χημική μέθοδο. Τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν ήταν: 400 γραμμάρια graffiti remover Art shield 4, 500 γραμμάρια σαπούνι Texapon Ν70  και πάνω από 100 λίτρα απιονισμένο νερό. Οι επιφάνειες του γλυπτού πλύθηκαν πρώτα με απιονισμένο νερό, στη συνέχεια έγιναν επαναλαμβανόμενες επαλείψεις με graffiti remover με διάρκεια δράσης της κάθε μίας επάλειψης 10-15 λεπτά. Οι επιστρώσεις έγιναν με τη βοήθεια πινέλου και στο τέλος της κάθε δράσης γινόταν πλύσιμο με Texapon N 70 και άφθονο απιονισμένο νερό. Στον καθαρισμό βοήθησε η συντηρήτρια κ. Μαρία Ζερβακάκη που εργαζόταν εκείνο τον καιρό στην εφορεία μας.  Το γλυπτό είναι τώρα πλήρως καθαρισμένο και βρίσκεται στον αύλειο χώρο του Αρχαιολογικού Μουσείου Αγίου Νικολάου μέχρι να «επαναπατρισθεί» σε ασφαλή θέση.    

Μετά τον καθαρισμό

Η ΣΥΝΑΥΛΙΑ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΗΝ ΙΕΡΑΠΕΤΡΑ

Ο Γ. Μαρκόπουλος 

Ήταν καλοκαίρι του 2005. Ο συνθέτης Γιάννης Μαρκόπουλος μετά από αρκετό καιρό επέστρεψε στο τόπο του την Ιεράπετρα, πλαισιωμένος  από πολλούς και αξιόλογους τραγουδιστές έδωσε μια μοναδική-ανεπανάληπτη συναυλία στο ενετικό φρούριο «Καλές».

          Ερμηνευτές όπως ο Χαράλαμπος Γαργανουράκης, ο Κώστας Μακεδόνας, η Βασιλική Λαβίνα έδωσαν τον καλύτερο τους εαυτό και καταχειροκροτήθηκαν από τον κόσμο. Τη συναυλία λάμπρυνε με τη συμμετοχή της η χορωδία του Δήμου Μεσολογγίου. Ακουστήκαν τραγούδια από τα έργα του συνθέτη ΧΡΟΝΙΚΟ, ΙΘΑΓΕΝΕΙΑ, ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ κ.α.

Η χορωδία του Δήμου Μεσολογγίου

Χ. Γαργανουράκης

Κώστας Μακεδόνας

Β. Λαβίνα

Η διοργάνωση της συναυλίας ήταν του πολιτιστικού φορέα του Δήμου Ιεράπετρας. Παρευρέθηκαν: Ο τότε γενικός γραμματέας της περιφέρειας Κρήτης κ.Σεραφείμ.Τσόκας, 0  Δήμαρχος Ιεράπετρας τότε κ. Νίκος Χριστοφακάκης, ο καθηγητής  Αντώνης  Βγόντσας κ.α.